01 Nisan 2026 Çarşamba
News
SANKO Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı / Çocuk
Kardiyolojisi Bilim Dalı’nda görev yapan Uzm. Dr. Ahmet Köse, kalbinde üfürüm duyulan
her çocuğun, Çocuk Kardiyolojisi uzmanı tarafından muayene edilip, elektrokardiyografi
(EKG) ve ekokardiyografi (EKO) ile üfürümün nedeni açısından değerlendirilmesi
gerektiğini söyledi.
Normal kalp seslerinin, kalp döngüsü boyunca kalpteki kan akımı ve basınç değişikliklerine
yanıt olarak dört ana kapağın kapanmasından kaynaklandığını anımsatan Uzm. Dr. Köse,
şöyle devam etti:
“İlk kalp sesi S1 “lup”, ikinci kalp sesi S2 “dup” şeklinde duyulur. Üfürüm; bu seslerden
farklı olarak stetoskop ile duyulan adeta üflemeye benzeyen sese verilen isimdir. Kanın
kalp ve damarlar içerinde basınçlı bir şekilde pompalanması sırasında kan akımında
meydana gelen değişiklikler nedeni ile oluşur ve duyulur.
Üfürümler masum ve patolojik olarak ikiye ayrılır. Çocukların yüzde 50-80’inde hayatlarının
bir döneminde duyulan ve genellikle çocuk büyüyüp göğüs kafesi kalınlaşınca duyulmaz
olan üfürümlere masum üfürüm denir.”
Kalbinde üfürüm sesi duyulan çocukların çoğu zaman şikâyetinin olmadığını ve ailelerin bu
durumu fark edemediklerini kaydeden Uzm. Dr. Köse şu bilgileri verdi:
“Doktor tarafından üfürüm duyulunca haklı olarak aileler panik ve endişeye kapılırlar.
Üfürüm nedeni ile mutlaka Çocuk Kardiyolojisi Uzmanı tarafından değerlendirme
yapılmalıdır. Yapılan muayene, EKO ve EKG incelemesi sonucu üfürümün masum veya
patolojik olduğu tespit edilir.”
Uzm. Dr. Köse, en sık duyulan üç masum üfürüm tipini şöyle özetledi:
“1. Klasik vibratuar üfürüm (Still üfürümü): İman tahtası kemiğinin sol orta kenarında
veya sol alt kenarı ve apeks arasında en şiddetli, 2-3/6 derecede, düşük frekanslı ve
kasılma fazının ortasında. 3-6 yaş arası, bazen bebeklikte duyulabilir.
2. Pulmoner ejeksiyon üfürümü: İman tahtası kemiğinin sol üst kenarında en şiddetli,
erken-kasılma evresinde, 1-3/6 derece şiddetinde, üfler tarzda ve 8-14 yaş arasında en sık
adölesanlarda duyulur. ASD (Atrial Septal Defekt, kalp kulakçıkları arasında delik) ve
akciğer damar kapak darlığı ile ayrımının iyi yapılması gerekir.
3. Yenidoğanın pulmoner akım üfürümü: İman tahtası kemiğinin sol üst kenarında en
şiddetli, en iyi sol ve sağ göğüs duvarına, koltukaltına ve sırta yayılır, kasılma fazında ve 1-
2/6 şiddetinde duyulur. Yenidoğanlarda duyulur, bebekte anormal yüz görünümü yok ise
genellikle 3-6 aya kadar kaybolur.”
“Masum üfürümleri olan çocuklarda ailevi bir kalp hastalığı yoksa, kalple ilgili şikayeti
olmadıkça ve herhangi bir muayenesinde üfürümde anormal değişiklik yoksa takibi,
tedavisi ve efor kısıtlaması gerekmez” diyen Uzm. Dr. Köse, çocuğu takip eden hekimin
üfürümün şiddeti ve karakterinde değişiklik saptarsa, beraberinde çocuğun daha sonradan
çabuk yorulma, bayılma, eforla göğüs ağrısı gibi şikâyeti de varsa tekrar
değerlendirilmesini isteyebileceğini söyledi.
Uzm. Dr. Köse, aşağıdaki durumlardan birinin veya daha fazlasının olması durumunda
üfürümün patolojik olmasının daha olası olduğunu ve Çocuk Kardiyolojisi Uzmanı
tarafından mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini bildirdi:
“1. Çocukta çok terleme, kilo alamama, hızlı nefes alıp verme, morarma, göğüs ağrısı,
bayılma gibi şikayetler varsa
2. Akciğer filminde anormal kalp bulguları saptanırsa
3. Anormal EKG eşliği
4. Kalbin gevşeme fazında duyulan üfürümler
5. Şiddetli (3/6 şiddetinde veya trilin (Kedi mırlaması gibi) eşlik ettiği) üfürümler
6. Deri ve dil-dudaklarda mavi-mor renk değişikliği fark edilirse
7. Anormal derecede kuvvetli veya zayıf nabızlar mevcutsa
8. Anormal kalp sesleri (Kalp sesleri çok sert, fazladan duyulan sesler).”
Uzm. Dr. Köse, kalpteki delik, damar darlığı ve kapak problemleri nedeni ile duyulan
üfürümlerin patolojik üfürümler olduğunu, çocuk kardiyolojisi uzmanınca yapılan
muayenede kesin tanı konulup nedene yönelik tedavi ve takip, gerekirse efor kısıtlaması
gerekebileceğini kaydetti.