0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Çalışma gücünü bedenen veya ruhen önemli ölçüde kaybeden sigortalılar, gerekli şartları taşımaları halinde yaş şartını beklemeden malulen emekli olabiliyor.

SGK Başuzmanı İsa Karakaş, malullük aylığında yüzde 60 çalışma gücü kaybından prim gününe, memurlara ilişkin düzenlemelerden hastalık izinlerine kadar merak edilen ayrıntıları açıkladı.

Yüzde 60 çalışma gücü kaybı gerekiyor

Malulen emeklilikte yalnızca kişinin beyanı veya herhangi bir rahatsızlığının bulunması yeterli olmuyor. Karakaş, çalışma veya meslekte kazanma gücünün en az yüzde 60 oranında kaybedilmiş olması gerektiğini belirterek şunları söyledi:

“Sadece beyan veya basit bir rahatsızlık malul sayılmaya yetmez. Çalışma veya meslekte kazanma gücünün en az yüzde 60 kaybedilmiş olması gerekir. İş kazası ve meslek hastalığı sonucu oluşan kayıplar bu kapsamdadır. Karar yetkisi münhasıran SGK Sağlık Kuruluna aittir. Onkoloji, psikiyatri, kalp, kanser ve organ yetmezliği gibi hastalıklar en sık maluliyet verilen alanlardır.”

10 yıl ve 1800 gün prim şartı

SGK Sağlık Kurulu tarafından malul sayılmak, tek başına aylık bağlanması için yeterli olmuyor. Malullük aylığı için genel kural olarak en az 10 yıldır sigortalı olmak ve toplam 1800 gün prim ödemiş olmak gerekiyor.

Başkasının bakımına muhtaç derecede malul olan sigortalılar için ise önemli bir istisna bulunuyor. Bu kişilerde 10 yıllık sigortalılık süresi aranmıyor ve 1800 gün prim yeterli kabul ediliyor.

Başvuru sırasında sigortalının işten ayrılmış veya iş yerini kapatmış olması gerekiyor. Bağ-Kur kapsamındaki sigortalıların ise SGK’ya prim borcunun bulunmaması şartı aranıyor.

Memurlar için farklı seçenekler bulunuyor

Devlet memurlarına ilişkin uygulamalara da değinen Karakaş, 4/1-c kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün yüzde 60’ının kaybedilmesinin veya kişinin görevini yapamayacak ölçüde meslekte kazanma gücünü yitirmesinin esas alındığını belirtti.

Karakaş, “Malul sayılan memur seçim hakkına sahiptir; yazılı talep ederse istifa etmiş sayılır ya da durumuna uygun başka bir vazifeye nakledilir. Ancak prim şartı yetmezse aylık bağlanmaz. Sonradan başka statüye geçip prim tamamlayana yeniden sevk yapılmadan son statüye göre aylık bağlanır” dedi.

Hastalık izinlerinde süreler değişiyor

Malullük sürecinde hastalık izinleri için de farklı süreler uygulanıyor. Kanser, verem ve akıl hastalıklarında izin süresi 18 ay olurken, diğer hastalıklarda azami 12 ay olarak uygulanıyor. Gerekli görülmesi halinde bu süreler bir katına kadar uzatılabiliyor.

TSK personelinde ağır hastalıklarda izin süresi azami 3 yıl, geçici rahatsızlıklarda ise 2 yıl olarak uygulanıyor. Kesin tedavisi mümkün olmayan hastalıklarda ise izin süresinin tamamlanması beklenmeden SGK tarafından malullük kararı verilebiliyor.

Karakaş’tan sosyal güvenlik hakları uyarısı

Karakaş, sosyal güvenlik haklarının zamanında ve doğru şekilde talep edilmesinin önemine dikkat çekerek değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı:

“Sosyal güvenlik hakları da zamanında ve doğru adımlarla talep edilmelidir. Malullük bir lütuf değil, alın terinin ve yasal güvencenin garantisidir. SGK, çalışma gücünü yitirene kalkan olur.”